Murowany, romański kościół św. Idziego w Inowłodzu (powiat tomaszowski, gmina Inowłódz) został ufundowany w 1086 roku przez króla Władysława Hermana jako wotum za narodziny syna – Bolesława Krzywoustego.
Świątynia została zniszczona w czasie I wojny światowej (1915 r.), a w okresie międzywojennym zrekonstruowana przez architekta Adolfa Szyszko-Bohusza (1936-38).
Kościół został wzniesiony z miejscowego piaskowca na lewym brzegu Pilicy. Składa się z prostokątnej nawy z półkolistą absydą od wschodu i okrągłą wieżą pokrytą czerwonym dachem w kształcie stożka od zachodu (w czasie rekonstrukcji przybyła jej jedna kondygnacja).
W romańskich ścianach umieszczone są małe, półokrągłe okna i podobne drzwi. Wskutek zawieruch wojennych kościół służył także jako twierdza – dlatego mur jest gruby, a niewielkie okna dostosowane do wystawienia strzelby.
Według starych kronik nad wielkim ołtarzem umieszczony był łaciński napis: „Władysław Herman, król Polski, brat Bolesława, zabójcy św. Stanisława biskupa , zbudował wiele kościołów w Polsce po wezwaniem św. Idziego, ten także kościół z jego klasztorem na szczycie tej góry zbudował zakonnicami obsadził i sowicie go wyposażył dziesięcinami, szczególnie z osady u stóp tej góry położonej, przyległymi do niej polami oraz wieloma innymi dochodami”.
Znalazła: Agnieszka K
